พบกันวันนี้ ก็ขอเว้นวรรคเกี่ยวกับหัวข้อมงคลไว้สักหนึ่งครา

และขออนุญาตได้เขียนบทความเล็กๆ เมื่อเกิดเหตุสะเทือนขวัญใหญ่ๆในพระพุทธศาสนาขึ้น

ในหัวข้อ “จากธงแห่งชัยชนะ สู่ที่พึ่งอันประเสริฐในพระพุทธศาสนา”

       ผมเชื่อว่าหลายๆท่าน คงได้มีโอกาสได้ยินได้ฟัง หรือได้ศึกษาเรื่องราวเกี่ยวกับ เทวาสุรสงคราม หรือสงครามระหว่างเหล่าเทวดากับอสูร มาพอสมควร

หรือหากท่านใด ยังไม่เคยได้ยินเรื่องราวดังกล่าวนี้มาเลย

ก็ขออนุญาตใช้พื้นที่ตรงนี้ ได้นำเสนอให้ทุกท่านได้รับชมรับฟังกันพอชื่นอกชื่นใจ

มานี่ๆ ข่อยสิเว้าให้ฟัง!!!

ครับ สำหรับเรื่องราวเกี่ยวกับ เทวาสุรสงคราม ดังกล่าวนั้น

มีปรากฏอยู่ทั้งในศาสนาพราหมณ์-ฮินดู เช่น ในคัมภีร์มหาภารตะ และคัมภีร์ปุราณะต่างๆ ซึ่งเล่าถึงสงครามและการกวนน้ำอมฤตระหว่างเทวดากับอสูรเพื่อแย่งชิง ความเป็นใหญ่ และในพระพุทธศาสนา ก็ปรากฏในพระไตรปิฎก (เช่น ธชัคคสูตร) และอรรถกถา โดยกล่าวถึงสงครามระหว่างเทวดาชั้นดาวดึงส์กับพวกอสูร บริเวณเชิงเขาพระสุเมรุและภพของอสูร เป็นต้น

เอ้า! แล้วเกี่ยวอะไรกับหัวข้อที่จะกล่าวในวันนี้

เกี่ยวสิครับ! เกี่ยวมากซะด้วย

อ่ะๆ เกี่ยวไม่เกี่ยวอย่างไร ก็ว่าไป อย่ามัวแต่ชักช้า โอ้เอ้วิหารรายอยู่นั่น

คร้าบผม..

เรื่องราวต่อไปนี้ สะท้อนให้เห็นถึงสภาวะของชีวิตที่มีทั้งความหวาดกลัว ความไม่มั่นคง และความต้องการ  “ที่พึ่ง” เมื่อเผชิญกับภัยอันตราย

ซึ่งนั่นคือ ที่มาอย่างหนึ่งของการสร้าง “วัตถุมงคล” บางพิมพ์นั่นล่ะครับ

เรื่องของเรื่องก็มีอยู่ว่า 

ในคราวที่เหล่าเทวดาต้องทำสงครามกับพวกอสูร 

แน่นอนว่า การทำสงครามนั้น ไม่ได้รบแพ้ชนะกันในครั้งเดียว

บางครั้ง เหล่าเทวดา ก็เป็นฝ่ายมีชัย เหนือเหล่าอสูร

แต่บางคราว เหล่าอสูร ก็เป็นฝ่ายไล่ถลุงเอาชนะ เหล่าเทวดา เช่นกัน

เมื่อฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง มีชัยชนะ เหนือกว่าอีกฝ่าย

ฝ่ายนั้นๆ ก็ฮึกเหิม ไล่ถลุง ไล่ต้อน อีกฝ่ายให้แตกพ่ายกระเจิงไปคนละทิศละทางไม่มีชิ้นดี

เมื่อเป็นฝ่ายเพลี่ยงพล้ำ นั่นก็หมายถึงชีวิตเลยทีเดียว

เป็นเทวดาก็ยังกลัวตายอีกรึ?

กลัวสิครับ เพราะเทวดานั้น ยังอยู่ในชั้นฉกามาพจร อ่านว่า ฉะ - กา - มา - พะ - จอน ซึ่งก็คือท่านก็ยังเสพกามอยู่นั่นเอง แต่จะเสพแบบไหนลักษณะใด ก็ขอเชิญค้นคว้าหาความสำราญได้จากพระสูตรต่างๆ ครับ

ทีนี้ก็มาเข้าเรื่องกันต่อ! ว่า..

เมื่อต้องตกเป็นฝ่ายเพลี่ยงพล้ำ ก็ย่อมเกิดความหวาดกลัว ขวัญหนีดีฝ่อ เกิดความกลัว ความสะดุ้ง ขนพองสยองเกล้า วืบวาบๆ เลยทีเดียว

เหล่าเทวดาทั้งหลาย จึงต้องพากันไปเฝ้าจอมทัพ คือ

ท้าวสักกะเทวราช หรือพระอินทร์ ผู้เป็นจอมเทพแห่งสวรรค์ชั้นดาวดึงส์ นั่นเอง

ท้าวสักกะเทวราช ก็ทรงทราบความวิตกของเหล่าเทวดาเป็นอย่างดี

จึงทรงพระราชทาน ธงเกตุ หรือธงแห่งชัยชนะ เป็นเครื่องหมายสำคัญ 

กล่าวคือ เมื่อเหล่าเทวดา ได้มองเห็นธงของท้าวสักกะแล้ว 

ย่อมเกิดความมั่นใจและคลายความหวาดกลัว เสมือนว่าองค์จอมเทพยังอยู่เป็นหลักเป็นประธาน 

และเป็นที่พึ่งของเหล่าเทวดา

เรื่องนี้ ปรากฏอยู่ใน “ธชัคคสูตร” ในพระสุตตันตปิฎก 

ด้วยคติดังกล่าวนี้ ได้กลายมาเป็นขัตติยะโบราณราชประเพณีของพระมหากษัตริย์ไทยทุกพระองค์

ที่ได้ทรงพระราชทานธงชัยเฉลิมพลให้แก่กองพันทหาร ประจำเหล่าต่างๆ ในพระราชอาณาจักร

และพระพุทธรูป หนึ่งในสิ่งศักดิ์สิทธิ 3 อย่าง ที่ประดิษฐานอยู่บนชั้นบนสุดแห่งธงชัยเฉลิมพลนั้น 

ก็นับว่าเป็นวัตถุมงคลประเภทพิมพ์นิยมที่เราท่านทั้งหลายรู้จักกัน ในนาม “พระยอดธง” นั่นเอง

เอ้า! แล้วมาเกี่ยวกับพระกับเจ้าอย่างไร?

เกี่ยวกับวัตถุมงคลอย่างไร?

อย่างนี้ครับ

ธรรมชาติของมนุษย์ เมื่อประสบกับความทุกข์ ความกลัว หรือภัยอันตราย 

ย่อมต้องการสิ่งใดสิ่งหนึ่งเป็นเครื่องยึดเหนี่ยวจิตใจ

บางคน ยึดถือทรัพย์สินเงินทอง

บางคน ยึดถืออำนาจและตำแหน่ง

บางคน ยึดถือบุคคลผู้เป็นที่รัก

บางคน ยึดถือสิ่งศักดิ์สิทธิ์

ไม่เว้น แม้กระทั่งพระสงฆ์องคเจ้า เมื่อครั้งพุทธกาล

เรื่องนี้ก็คือว่า เมื่อพระสงฆ์ ที่เพิ่งเป็นผู้เข้ามาใหม่ในพระศาสนา

ยังเป็นเพียงปุถุชน และยังต้องฝึกตนในพระธรรมวินัยอยู่เสมอ

แน่นอนว่า เมื่อท่านยังเป็นปุถุชน เหมือนคนธรรมดาในทางกาม กิเลส ตัณหา

พอหลีกเร้นไปปฏิบัติธรรมในที่สงบสงัด

ในป่ารกชัฏบ้าง ในป่าช้าบ้าง

ย่อมมีความหวาดกลัวเกิดขึ้นในใจเป็นธรรมดา

กลัวอะไร? 

ก็กลัวผีนะสิ!

อ้าว! เป็นพระก็ยังกลัวผีอีกรึ!

ก็บอกแล้วไง ก็ท่านยังเป็นกัลยาณปุถุชนอยู่นี่นา

อ๊ะๆ ว่าไป ขี้เกียจขัดจังหวะ

ครับ เมื่อพระสงฆ์ เกิดความหวาดหวั่นพรั่นพรึงอย่างนั้นบ้าง

จึงได้เข้าเฝ้าพระบรมศาสดา ผู้เป็นจอมแห่งธรรมทั้งปวง

พระพุทธองค์ จึงได้ตรัสสอนภิกษุทั้งหลายว่า

“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ในเวลาที่พวกเธอปฏิบัติธรรมอยู่ในป่า โคนไม้ ในสถานที่สงบสงัด หรือจะเป็นที่ใดก็ตาม 

หากเกิดความกลัว ความสะดุ้ง ขนพองสยองเกล้าขึ้นมา 

ขอให้พวกเธอระลึกถึงเราตถาคตเถิด 

เมื่อพวกเธอระลึกถึงแล้ว อาการเช่นว่านั้นจักหายไป 

หรือมิเช่นนั้น ก็พึงระลึกถึงคุณแห่งพระธรรม หรือคุณแห่งพระอริยสงฆ์เถิด 

ความกลัว ความสะดุ้ง ก็จะหายไปได้อย่างแน่นอน 

เพราะเหตุว่า ตถาคตและพระอรหันตสาวกทั้งหลาย เป็นผู้หมดสิ้นสรรพกิเลสาสวะแล้ว 

หมดความกลัว หมดความหวาดสะดุ้ง และเป็นผู้ไม่ต้องหนีภัยใดๆ อีกต่อไปแล้ว”

จึงอาจสรุปได้ง่ายๆว่า พระพุทธองค์ได้ทรงประทานธงแห่งชัยชนะ สู่ที่พึ่งอันประเสริฐในพระพุทธศาสนา”

ให้แก่ภิกษุทั้งหลาย นั่นคือ ให้ระลึกถึงคุณแห่ง พระรัตนตรัย เป็นสรณะ คือ

ยึดเอาคุณแห่งพระพุทธเจ้า เป็นที่พึ่ง

ยึดเอาคุณพระธรรม เป็นที่พึ่ง

ยึดเอาคุณพระอริยสงฆ์ เป็นที่พึ่ง นั่นเอง

นัยยะสำคัญดังกล่าวนี้ จึงเป็นคตินิยมที่เกจิอาจารย์ทั้งหลาย ทั้งในอดีตจนถึงปัจจุบัน

ได้จัดสร้างวัตถุมงคลขึ้น เพื่อระลึกถึงคุณแห่งพระรัตนตรัยดังกล่าวนี้

อย่างไรก็ดี ที่พึ่งจากวัตถุมงคลเหล่านี้ ก็เป็นเพียงที่พึ่งที่ไม่ใช่จุดมุ่งหมายสูงสุดในศาสนา

เพราะในท้ายที่สุดแล้ว ทุกสรรพสิ่ง ย่อมอยู่ภายใต้หลักการอันสำคัญที่พระพุทธองค์ทรงแสดงไว้นั้นคือ

กฎแห่งไตรลักษณ์ คือ ทุกอย่างล้วนเป็นอนิจจัง ทุกขัง อนัตตา

ส่วนธงแห่งชัยชนะที่แท้จริง ที่พระพุทธองค์มุ่งเผยแผ่พระศาสนาลงในจิตใจของมนุษย์นั้น ก็คือ

“ธงแห่งการพ้นทุกข์ในสังสารวัฏนั่นเอง”

มาเถิด เหล่าพี่น้องชาวพุทธทั้งหลาย

เราจงมาร่วมใจ ชักธงแห่งชัยชนะตามทางแห่งพระบรมศาสดากันเถิด

“พุทธัง สรณัง คัจฉามิ

 ธัมมัง สรณัง คัจฉามิ

 สังฆัง สรณัง คัจฉามิ”

วันนี้ ขออนุญาตยุติไว้ แต่เพียงเท่านี้ ขอบพระคุณที่ติดตามครับ

       สภา ศรีคำเวียง

ยิ่งกว่านั้น พระอรรถกถาจารย์ ท่านกล่าวไว้ในอรรถกถาปฐมปัณณาสก์ ขันธกวรรค ว่า
พระพุทธองค์ ตรัสว่า ธรรมจริยา หรือ การประพฤติธรรมนั้น 
นอกจากจะยังเป็นเหตุนำมาซึ่งอิฏฐผล (ผลที่น่าปรารถนา น่าใคร่ น่าพอใจ น่าชื่นชม)
มีความเกิดในสวรรค์เป็นต้น ตามนัยแห่งสาเลยยกสูตร แล้ว
ยังเป็นอุปนิสัย (การกระทำ ทางกายวาจ และใจ ที่ได้รับการฝึกฝน สั่งสม หรือปฏิบัติซ้ำๆ มาเป็นเวลานาน)
ให้สัตว์ (ในทางพุทธศาสนา พระพุทธองค์ตรัสคำนี้ ทรงหมายถึง สัตว์โลก "ผู้ยังติดอยู่ หรือผู้ยังมีความข้องอยู่")
บรรลุพระอรหัตได้ 
มาถึงตรงนี้ จึงสรุปได้ตามนัยแห่งทั้งสองพระสูตร ได้ว่า 
อุปนิสัย ที่พระพุทธองค์ตรัสไว้ ๓ อย่าง คือ 
๑. ทานูปนิสัย (อุปนิสัยแห่งทาน) 
๒. สีลูปนิสัย (อุปนิสัยแห่งศีล) และ 
๓. ภาวนูปนิสัย (อุปนิสัยแห่งภาวนา)
อุปนิสัยในข้อที่ ๑ และ ๒ นั้น เป็นอุปนิสัยเพียงยังสัตว์ให้เข้าถึงโลกสวรรค์และบรรลุได้เพียง มรรค ๓ ผล ๓ เท่านั้น คือ
๑. โสดาปัตติมรรค โสดาปัตติผล
๒. สกทาคามิมรรค สกทาคามิผล
๓. อนาคามิมรรค อนาคามิผล
ส่วนภาวนูปนิสัย ในข้อที่ ๓ ย่อมยังสัตว์ให้บรรลุพระอรหัตได้
ในข้อนี้ มีเรื่องพระมิลกเถระ เป็นอุทาหรณ์
กิร ได้ยินว่า ในสมัยคฤหัสถ์ พระมิลกเถระนั้น เป็น นายพราน 
เลี้ยงชีพด้วยการทำปาณาติบาต (ฆ่าสัตว์) 
เขาทำบาปไว้มากมาย 
อาชีพถนัดคือดักบ่วงไว้ร้อยแห่ง และทำเครื่องดักสัตว์ (ฟ้าทับเหว) ไว้อีกร้อยแห่งในป่า
วันหนึ่ง หลังจากรับประทานเนื้อย่างแล้ว
เกิดความหิวน้ำอย่างมาก 
จึงเดินไปเปิดหม้อน้ำที่ตั้งอยู่ใกล้กับพระเถระรูปหนึ่งผู้กำลังเดินจงกรมอยู่ 
แต่ในหม้อกลับไม่มีน้ำเหลืออยู่แม้แต่น้อย
จึงพูดด้วยความโมโหทำนองว่า 
เป็นพระฉันแล้วก็มัวแต่เอน เพลแล้วก็มัวแต่นอนอยู่ได้เนาะ
ไม่รู้จักตักน้ำ ตักท่า มาใส่ม่ง ใส่หม้อ ไว้เลย
เอ้า! ว่าไปนู่น
พระเถระฟังแล้ว ก็นึกฉงนอยู่ไม่น้อย 
เอ๊!! น้ำก็มีเต็มหม้ออยู่ (นี่หว่า) ไหง! มาพูดแบบนี้ (ฟะ)
แต่ท่านก็เป็นพระ ที่เปี่ยมไปด้วยเมตตา 
ท่านจึงได้เดินไปตักน้ำด้วยสังข์สำหรับตักน้ำ ให้นายพราน ได้ดื่มกิน
อึ้ก อึ้ก อึ้กๆๆๆๆๆๆๆๆ
ด้วยความหิวจนหูตาลาย นายพราน ได้ดื่มน้ำไปทั้งสิ้นถึง ๓๒ สังข์ เลยทีเดียว
พออิ่มแล้ว ก็มานึกได้ว่า 
เออ...อาจจะเป็นเพราะกรรมมาบังตา
ทำให้เห็นน้ำที่เต็มหม้ออยู่ เป็นประดุจว่า กระเบื้องร้อน 
ในที่สุด ก็เกิดความสลดสังเวชในตัวเอง จึงขอบรรพชากับพระเถระรูปนั้น
แต่แล้ว..พอท่านบวชและเริ่มทำสมณธรรมอยู่
ร่างกายของท่าน ก็เกิดร้อน วูบวาบๆ ขึ้นมา
เพราะเมื่อหลับตาลงครั้งใด
ก็เห็นแต่สถานที่เคยฆ่าเนื้อและสุกร และที่ๆ เคยดักบ่วงและฟ้าทับเหวทั้งหลาย

ไม่เป็นอันกินอันนอน และบำเพ็ญสมณธรรม ไม่ได้เลย
นานวันเข้า ก็ชักไม่ไหว จึงได้เข้าไปลาสิกขากับพระเถระ
บอก ผมไม่ไหวแล้ว
พระเถระ ก็ออกอุบายว่า
ให้ไปตัดไม้เดื่อสดๆ มาก่อกองไฟนะ
ก็แน่ล่ะ ไม้สดที่ไหนจะก่อกองไฟให้ลุกไหม้ได้ 
เธอบอกว่า ไม่ไหม้เลยอาจารย์ 
ผมอยากให้มันไหม้ๆ แต่มันไม่ไหม้ให้ผมเลย
จริงๆ แล้ว มันเป็นแผนครับ
แผนที่จะทำให้เขาเกิดความสลดสังเวชใจ
เพราะจากนั้น พระเถระก็กวักมือเรียกมาหา
มานี่ มาใกล้ๆ มา!
ว่าแล้ว พระเถระก็แสดงฤทธิ์ ฉีกแผ่นดินให้แยกออกเป็นสองซีก
แล้วก็เนรมิตดวงไฟดวงหนึ่ง
มีขนาดเล็กๆ เท่าแสงของหิ่งห้อย
ฟิ้ว!!!! ไฟนั้น ไม่ใช่ไฟธรรมดา 
แต่เป็นเปลวไฟ จากขุมนรกอเวจี
ทันทีที่แสงไฟดวงน้อยดวงนั้น
ลอยเข้าไปในกองไม้ที่เขาบอกว่า จุดยังไงก็จุดไม่ติด
ฟรึ่บ!!! กองไม้ใหญ่กองนั้น
ก็หายวับไปเพียงชั่วขณะเหมือนเผาใบไม้แห้ง เลยทีเดียว

สามเณรเกิดความสลดสังเวชและเกรงกลัวต่อภัยในนรกอย่างจับใจ
จึงได้ตัดสินใจมุ่งมั่นปรารภความเพียรอย่างหนัก
เพื่อเอาชนะความง่วงและความเกียจคร้าน
ด้วยการนำฟางที่ชุ่มน้ำมาวางเทินไว้บนศีรษะขณะเดินจงกรม
และนั่งหย่อนเท้าทั้งสองลงไปแช่ในสระน้ำ 
เพื่อให้ความเย็นช่วยตื่นตัวอยู่ตลอดเวลา
ท่านตั้งใจปรารภความเพียรทำกรรมฐานอย่างไม่ลดละ
ประกอบกับได้ฟังคติธรรมคำสอนของพระเถระอยู่เนืองๆว่า 
“อุฏฺฐานวโต สติมโต 
สุจิกมฺมสฺส  นิสมฺมการิโน
สญฺญตสฺส จ ธมฺมชีวิโน 
อปฺปมตฺตสฺส ยโสภิวฑฺฒตีติฯ
"ยศย่อมเจริญแก่บุคคลผู้มี ความหมั่น มีสติ                        
 มีการงานสะอาด มีปกติใคร่ครวญก่อนแล้วจึงทํา
 สํารวมแล้ว เป็นอยู่โดยธรรมและไม่ประมาท" ดังนี้
เธอได้น้อมคาถานั้นทั้ง ๔ บาทมาในตนนั่นแล
 พิจารณาแล้วขณะยืนอยู่ในย่างก้าวนั้นเอง 
ก็ตัดสังโยชน์ธรรมอันเป็นส่วนเบื้องต่ำทั้ง ๕ เสียได้แล้ว 
ยังมรรคและผลทั้ง ๓ ให้บังเกิดขึ้น.
คือบรรลุเป็น พระอนาคามี (บรรลุอริยผลขั้นที่ ๓) ได้สำเร็จในขณะนั้นนั่นแล
เอวังก็มีด้วยประการฉะนี้ก่อน ขอบพระคุณที่ติดตามครับ

สภา  ศรีคำเวียง

สภา  ศรีคำเวียง

คำว่าวาจา ท่านวิเคราะห์ศัพท์เอาไว้ในอรรถกถาสุภาสิตสูตร สุตตนิบาต และในฎีกาสุภาสิตสูตร ปัญจกนิบาต อังคุตตรนิกาย ไว้ว่า

“วาจาที่เจรจากันอันมาในพากยมีอาทิอยางนี้วา วาจาที่พูด วาจาที่เปลง คําเปนคลอง” ดังนี้ ก็ดี “วาจาอันหาโทษมิได สบายหู” ดังนี้ก็ดี  ชื่อวา วาจา

                     สวนวาจา ที่เรียกว่าวาจาอันมีลักษณะแห่งสุภาษิตนั้น พระผูมีพระภาค ตรัสไวในสุภาสิตสูตรจตุตถปัณณาสก์ แห่งปัญจกนิบาต อังคุตตรนิกายวา "ภิกษุทั้งหลาย วาจาอันประกอบดวยองค ๕ ยอมเปนสุภาษิต หาเปนทุพภาษิตไม, ไมมีโทษ และวิญูชนทั้งหลายติเตียนไมได องค์ 5 เป็นไฉน คือ
                      กลาวตามกาล ๑ 
                      กล่าวแต่วาจาสัตย์ ๑
                      กล่าววาจาออนหวาน ๑ 
                      กลาววาจาประกอบดวยประโยชน ๑ 
                      กล่าวด้วยเมตตาจิต ๑
                      ภิกษุทั้งหลาย วาจาอันประกอบดวยองค ๕ เหลานี้แล ยอมเปนสุภาษิต หาเปนทุพภาษิตไม, ไมมีโทษ และวิญูชนทั้งหลายติเตียนไมได้

                      ดังนั้น วาจาที่ประกอบดวยองค์ ๕ มีกลาวตามกาลเปนตน จึงชื่อวาเปนวาจาอันเป็นสุภาษิต. วาจาอันเป็นสุภาษิตนั้น จัดเปนมงคล เพราะนํามาซึ่งโลกิยสุขและโลกุตรสุข
                      ในวันนี้ จึงจักขอยกมาแต่เพียง ๑ องค์ ในบรรดาองค์ ๕ แห่งวาจาอันเป็นสุภาษิตนั้น คือ การกล่าววาจาอ่อนหวาน อย่างไร?  จึงได้ชื่อว่า เป็นวาจาสุภาษิต 
                      ก่อนอื่นพึงเข้าใจว่า บุคคลควรละวาจาหยาบคายแล้วกล่าวแต่คำอันเป็นที่รัก วาจาที่อ่อนหวาน จึงจักได้ชื่อว่า เป็นผู้กล่าววาจาอันเป็นสุภาษิต
                      เพราะบุคคลที่มักกล่าวแต่วาจาหยาบคาย วาจาที่เปล่งออกมานั้น มักจะทําความพินาศ ก่อให้เกิดความไมเปนที่รักที่พอใจ ให้แก่บุคคลอื่น

                      อย่าว่าแต่จะพูดกับมนุษย์ด้วยกันเลย แม้แต่กับสัตวดิรัจฉาน แท้ๆ คำพูดหยาบคายนั้น ก็ยังสามารถทำให้เจ้าของมัน เกิดความพินาศ สูญเสียเงินตั้งมากมายมาแล้ว  ในข้อนี้ มีเรื่อง  โคนันทิวิสาล เป็นอุทาหรณ์
                     ในอดีตกาลนั้น พระโพธิสัตว บังเกิดในกําเนิดโค ในกรุงตักกสิลา  ครั้งนั้น พราหมณผูหนึ่ง ไดโคตัวนั้นมาจากคนที่มาทำบุญด้วย ในเวลาที่ยังเปนลูกโคออนอยู 
                     พราหมณ์นั้นก็เลี้ยงดูโคน้อยตัวนั้นเป็นอย่างดี รักอย่างกับลูกเลยทีเดียว อาหารการกินก็มีแต่ของดีๆทั้งนั้น จนได้ขนานนามวัวตัวนั้นวา "นันทิวิสาล"
                     ฝ่ายโคนันทิวิสาลนั้น เมื่อเจริญวัยแลว ก็นึกถึงบุญคุณข้าวน้ำที่พราหมณ์ได้อุตสาห์เลี้ยงดูตนเองมาอย่างดี จึงอยากจะตอบแทนบุญคุณพราหมณท่านนั้นบ้าง จึงได้พูดกับพราหมณ์ในวันหนึ่งว่า 
                      "ไปเถิดพ่อ พ่อจงไปหาโควิทเศรษฐี แล้วประกาศว่า 'โคของข้าพเจ้า ชื่อนันทิวิสาล ตัวนี้ จักลากเกวียน ๑๐๐ เล่ม ซึ่งผูกติดกันไปได้  ให้ท่านได้ชมเป็นบุญตา เพราะว่า ไม่มีโคตัวไหนหรอก ที่จะสามารถทำเช่นนี้ได้เหมือนกับโค ลูกรักของข้าฯ

                      นี่ข้าพเจ้า พูดจริงนะ ไม่ได้โม้ ถ้าท่านไม่เชื่อ ก็ลองดูได้นะ ปกติแล้ว ข้าพเจ้า ไม่เล่นการพนันนะ แต่ถ้าท่านอยากจะพิสูจน์ ก็ลองเสี่ยงดวงกันสักพันมั้ยล่ะ  
                      และแล้ว เมื่อความเห็นไม่ตรงกัน การพนัน จึงเกิดขึ้น 
                      หลังจากตกปากรับคำกันอย่างนั้นแล้ว พราหมณ์ก็บรรทุกเกวียน ๑๐๐ เลม ที่บรรทุกเต็มไปด้วยทราย กรวดและกอนหิน เปนตน จอดไวโดย ลําดับ ผูกติดตอกันดวยเชือกสอดไมคํ้าไวใตลอ เอาเชือกผูกปลายแอกอันหนึ่งที่ธูป เกวียนเลมหนา สอดไม้ค้ำไว้ โดยประการที่เมื่อโคตัวเดียวเข็นไป ปลายแอกจะไมกระดิก ไมเขยื้อนไปขางโนนขางนี้ เสร็จแลว จึงทำการเทียมโคนันทิวิสาลที่ปลายแอกอันหนึ่ง นั่งบนธูปคันเกวียน เงื้อปะฏักขึ้น แต่กลับ(เจือก) พูดกับโคนั้น ด้วยคำอันหยาบวา 

                     "เจาโคโกง จงไป, เจาโคโกง จงเข็นไป ฮึ้ย! ฮึ้ย!

                      โคนันทิวิสาล ที่กำลังรวบรวมสมาธิอย่างเต็มที่เพื่อจะลากเกวียนเหล่านั้น แต่พอไดยินเสียงที่ไมนาพอใจจากปากของพราหมณ์นั้น ก็ไม่ออกแรงลากเกวียนเลยแม้แต่น้อย กลับยืนนิ่งเฉยอยูในที่นั้นนั่นเอง            
                      เมื่อเหตุการณ์เป็นเช่นนี้ ไม่ต้องเดาก็คงพอจะรู้ว่า พราหมณ์นั้น โดนแดร๊กเงินพันอย่างแน่นวน เฮอะ! 
ก็แกเล่นไปใช้คำพูดคำหยาบกับโคลูกรักตัวเองซะแรงเลย โค ก็มีหัวใจ...
                      พราหมณ์นั้น ได้แต่เดินคอตก ไปถึงเรือนแลว ก็เอาแต่นอน เศราโศกเสียใจ (จากการเสียเงินหนึ่งพัน) อิ อิ
                      โคนันทิวิสาล นั้น ก็สังเกตดูอยู่ว่าพราหมณนั้น เอาแต่เศราเสียใจ จึงได้เดินเข้าไปหาพราหมณ์นั้นแล้วพูดขึ้นว่า 
                     “พ่อครับ พ่ออย่าเสียใจไปเลยนะ ลูกจะกู้หน้าให้พ่อเอง พ่อจงทําการพนันดวยทรัพยกับโควินทเศรษฐีอีกครั้งนะ คราวนี้ลงทบต้นทบดอกไปเลย ๒ พัน แต่! มีข้อแม้อย่างหนึ่งว่า คราวนี้ พ่ออย่าพูดไม่ดีกับลูกเหมือนครั้งก่อนนะ ไอ้ที่ว่า "เจาโคโกง จงไป, เจาโคโกง จงเข็นไป หยั่งงี้ไม่เอาแล้วนะ
                      พราหมณได้ยินดังนั้นแล้ว จึงไปขอแก้มือกับโควิทเศรษฐีอีกครั้ง 
                      แต่คราวนี้ พราหมณ์นั้น ไม่พูดหยาบอีกแล้ว แต่กลับใช้คำพูดแบบใหม่ ที่เป็นคำอ่อนหวาน ละมุนหู ว่า
                             "พ่อผู้เจริญ จงไป, พ่อผู้เจริญ จงเข็นไป"

                      โคนันทิวิสาล ไดฟงเสียงที่นาพอใจดั่งนั่น ก็รวบรวมสมาธิและกำลัง แล้วลากเกวียน ๑๐๐ เลมที่ผูกติดกันไปไดดวยกําลังแรงตัวเดียว ให้เกวียนเลมที่จอดอยูหลังสุด มาไว ณ จุดที่เกวียนเล่มแรกจอดอยู่ เลยทีเดียว
                      เท่านั้นยังไม่พอ ยังโชว์กำลัง ด้วยการลากต่อไปอีก ๑ ช่วง ๑๐๐ เล่มเกวียน รวมแล้ว  เป็นช่วงความยาวถึง ๒๐๐ เล่มเกวียนเลยทีเดียว

                       สุดท้าย พราหมณ์ก็เอาชนะไปได้ในครั้งนี้ เบ็ดเสร็จแล้ว หอบเงินกลับบ้านทบต้นทบดอกถึง 2 พัน กหาปณะเลยทีเดียว
ก็เพราะ คำพูด ของตนเอง โดยแท้
                       ท่านสุนทรภู่ กวีเอกของไทย ท่านยังได้ประพันธ์บทกวีเอาไว้บทหนึ่ง ในนิราศภูเขาทอง ว่า 
                                  “ถึงบางพูด พูดดี เป็นศรีศักดิ์ 
                                    มีคนรัก รสถ้อย อร่อยจิต
                                    แม้พูดชั่ว ตัวตาย ทำลายมิตร 
                                    จะชอบผิด ในมนุษย์ เพราะพูดจา”
                       พระผูมีพระภาค ครั้นทรงนําอดีตนิทานมาอยางนี้แลว จึงตรัสวา "ภิกษุทั้งหลาย ขึ้นชื่อวาคําหยาบคาย ไมเปนที่พอใจของใคร ๆ เลย" ดังนี้แล้วจึงตรัสคาถานี้ ในนันทิวิสาลชาดก ในตติยวรรค เอกนิบาตวา 
                        "บุคคลพึงกลาววาจาเปนที่เจริญใจเทานั้น, ไมพึงกลาววาจาที่ไมเปนที่เจริญใจ ในกาลไหน ๆ
                         เมื่อพราหมณกลาววาจาเปนที่เจริญใจ, โคนันทิวิสาล จึงเข็นภาระที่หนักไปได, 
                         ทั้งยังพราหมณนั้น ให้ได้ทรัพย์ และดวยการนั้น โคนันทิวิสาลได มีใจเบิกบานแลว."

   วันนี้ ขอยุติไว้แต่เพียงเท่านี้ ขอบพระคุณที่ติดตามครับ

                                                                                         สภา  ศรีคำเวียง

https://docs.google.com/spreadsheets/d/1uAG_zIVniwfIatmZaLrEmQs4LAQMKYAaoQ7T3kdk9os/edit?usp=sharing